Recent onderzoek wat uitgevoerd is onder Italiaanse jongeren, toont aan dat jongeren die vóór hun 14e levensjaar een account op social media hebben, later structureel lager scoren op wiskunde en Italiaans. De leerachterstand die deze jongeren hebben ten opzicht van leeftijdsgenoten die pas later een account op social media hebben, loopt op tot meer dan een halfjaar scholing.

Uit het onderzoek, dat voor het eerst verscheen in wetenschappelijk tijdschrift Nature Human Behaviour, blijkt dat slechts 16 procent van de jongeren in Italië tot hun 14e levensjaar wacht met een account te nemen op social media. Het grootste deel neemt een social media account rond hun 11e levensjaar. Sommige jongeren zelfs nog eerder.

Mogelijke redenen voor de leerachterstand zijn onder meer dat sociale media kinderen kunnen afleiden van hun schoolwerk. Daarnaast gaat de tijd die kinderen doorbrengen op de platforms mogelijk ten koste van slaap en lichamelijke beweging, die beide juist belangrijk zijn voor leerprestaties.

Voor het vak Engels heeft het vroege gebruik van sociale media juist geen negatief effect. De onderzoekers noemen als mogelijke verklaring het feit dat veel van wat kinderen online te zien krijgen in het Engels is.

De laatste jaren zwelt de kritiek op sociale media voor jonge kinderen aan. Een aantal landen nam maatregelen. Zo stelde Australië eind 2025 een verbod in voor kinderen onder de zestien jaar. In Frankrijk moet een verbod voor kinderen onder de vijftien per 1 september ingaan. In Nederland is er nog geen wetgeving. Wel adviseerde de overheid vorig jaar een minimumleeftijd van vijftien jaar voor sociale media.

Volgens Bertine Haverhals, betrokken bij stichting Yona, is alleen een advies echter niet voldoende. „Met alleen adviseren overschatten we jongeren. Ze kunnen nog niet goed de consequenties van hun daden zien.” Volgens haar zou het goed zijn als er een verbod op social media zou zijn voor jongeren onder de 15 jaar. 

Ook zou het goed zijn als ouders met elkaar er voor kiezen om een smartphone of social media uit te stellen. „Voor een jongere is het heel lastig als hij de enige is van zijn vriendengroep die bijvoorbeeld nog geen mobieltje heeft, of nog geen sociale media.”

Haverhals pleit voor een positieve insteek vanuit ouders. „Heb het met je kind niet alleen over wat niet mag, maar leg uit waarom je bepaalde grenzen stelt. Bijvoorbeeld omdat je wilt dat je kind zich kan concentreren op zijn huiswerk en goed uitgerust op school komt.”

Lees hier het volledige artikel in het Reformatorisch Dagblad. 

Lees hier het volledige onderzoek in tijdschrift Human Nature Behaviour.